fammíu famídu
famósu , agt Sinonimi e contrari famadu, fentomadu Frasi tziu Innàssiu fit famosu e beneghérfidu in totu sa Baronia ◊ famosu po tessi ses in su telaxu ◊ sa zente est a buca aperta iscurtandhe sa famosa paristória.
fampàra , nf Definizione fràmmula de fogu Sinonimi e contrari pampada Frasi is famparas artas de sa forredha luxint is facis istancas de babbu e de mamma (S.D'Arco).
fampólica fabólica
fàmu fàma
fàmuna , nf Definizione ammontu de orrobba de trastos bècios segada a tiras longas e téssia cun cotone Sinonimi e contrari fàniga Frasi cun frunzas si finiant fintzas sas fàmunas de cotone a litos ◊ faghiant fàmunas, tapetos e aratzos Terminologia scientifica ts.
fanàle , nm Definizione
genia de aparíciu cofudu fatu coment'e isprigu, cun lampadina, po che iscúdere sa lughe atesu, pruschetotu su chi ponent a is màchinas; nau in cobertantza, ogu
Sinonimi e contrari
lampione,
lantione
2.
sos ojos sunt duos fanales e sunt sas lughes pro abbaidare (Piras)
Cognomi e Proverbi
smb:
Fanale, Fanais
Traduzioni
Francese
feu de la voiture,
phare
Inglese
light
Spagnolo
farol
Italiano
fanale
Tedesco
Licht,
Scheinwerfer.
fanàticu , agt Definizione chi est cumbintu meda de calecuna cosa ma a sa tzurpa, chi portat sa conca totu leada a mal’istropiadura de calecuna idea ma chentza arrexonare.
fanatísmu , nm Definizione su giúghere sa conca totu pigada, in manera esagerada e a sa tzurpa, de calecuna idea cun su fàere chi ndhe dipendhet.
fancèdha , nf: fantzedha Definizione
fémina chi si dha intendhet e si abbitat cun aterun'ómine, cun ómine cojuau
Sinonimi e contrari
amistari,
fanta
Frasi
s’arricu o s’arrica chi si faint sa fancedha o su fancedhu is giornalis ndi fuedhant bèni, si dhu faint is pòberus dhus nomenant coment'e corrudus!
Etimo
itl.
fancella
Traduzioni
Francese
concubine
Inglese
lover
Spagnolo
concubina
Italiano
concubina,
amante,
convivènte
Tedesco
Konkubine,
Kebse,
Kebsweib,
Beischläferin.
fancédhu, fancéllu , nm Definizione
ómine chi si dha intendhet e si abbitat cun àtera fémina, cun fémina cojuada (fancellu est su foedhu antigu, chi però boliat nàrrere giovonedhu, pisedhu)
Sinonimi e contrari
ancedhu,
amistari,
fantu
Frasi
su bisconti de Serdiana at bociu su fancedhu…
Cognomi e Proverbi
smb:
Fancellu, Fanzellu
Etimo
itl.
fancello
Traduzioni
Francese
concubin
Inglese
lover
Spagnolo
amante
Italiano
concubino,
amante
Tedesco
Beischläfer,
in wilder Ehe Lebende.
fancíli fachíle
fandarólu , nm Definizione genia de pigionedhu birde Sinonimi e contrari cadraboru, fartzarolu, papalinu, vardarolu* Terminologia scientifica pzn, chloris chloris madaraszi.
fandhàre , vrb: afandhare* Sinonimi e contrari abbatimare, afauciae, ammatanai, assupai, sufratare.
fanètu , nm Definizione genia de pigione de mannària cantu a sa codronera: in Sardigna nidat puru Sinonimi e contrari passaredhu, passarella, passericu Terminologia scientifica pzn, carduelis cannabina mediterranea.
fanéu , nm: farenu,
felenu,
fenenu,
ferenu,
fereu Definizione
genia de sustàntzia contrària meda a s'organísimu, chi dhu podet fintzes fàere mòrrere o, segundhu, faet bene po curare maladias; nau in cobertantza, arrennegu, tzacu
Sinonimi e contrari
toscu,
tósigu,
velenu*
/
arrennegu,
febi
Frasi
sa brundajoba est marigosa che faneu
2.
su ferenu meda dh'est zai passau ◊ a bortas che dhi pigaiat su sàmbene a conca dae su ferenu, ma che arrennessiat a si calmare ◊ agiumai si poniat a prangi po su disprexeri e po su ferenu
Traduzioni
Francese
poison
Inglese
poison
Spagnolo
veneno
Italiano
veléno
Tedesco
Gift.
fanfallòne , nm Definizione
genia de bandhera
Sinonimi e contrari
ganfallone*
Traduzioni
Francese
gonfanon
Inglese
standard
Spagnolo
gonfalón
Italiano
gonfalóne
Tedesco
Banner.
fanfaluchéri , agt, nm Sinonimi e contrari bantageri, pageri, pagiosu, pampallucheri Etimo srd.
fanfàra , nf Definizione genia de bandha cun sonadores agiummai totus a trumba e ccn. a pratos Etimo itl. fanfara.
fànfara , nf Sinonimi e contrari cufàfara.