piscixédhu pischighédhu
piscixédhu 1 , nm Definitzione
piscaredhu de muru, bobboitedhu piticu, longhitu, de forma a bisura de pische postu de ladu, bianchedhu asuta, cun tantos peighedhos, e de colore lúghidu in pitzu: faet in logu de paperi (chi papat) e no solu e no essit a sa lughe
Terminologia iscientìfica
crp, lepisma saccharina, ctenolepisma targionii, thermobia domestica.
Tradutziones
Ispagnolu
pececillo de plata
Italianu
pesciolino d'argento
piscobía , nf Definitzione is domos inue istat su píscamu in sa sede de sa diócesi Sinònimos e contràrios obispau.
pisèdha , nf Definitzione pipia de pagos annos, ma fintzes picioca e fémina manna puru giòvona ancora Sinònimos e contràrios piciochedha Frases bi at pisedhas delicadas e fatas a pintura chi incantant a sa mirada! 2. Mamai Tzitza fit restada batia pisedha e chin maigantos fizos Ètimu ltn. pisinna (cun àteru sufissu).
pisedhàda , nf Definitzione
nada o fata de piciochedhos, a conca de piciochedhos
Sinònimos e contràrios
pitzinnada
Ètimu
srd.
Tradutziones
Frantzesu
enfantillage
Ingresu
childish action
Ispagnolu
niñería
Italianu
bambinata
Tedescu
Kinderei,
kindliches Geschwätz.
pisedhàmine , nm Definitzione pisedhos, piciochedhos (nau unu pagu a disprétziu) Sinònimos e contràrios pisedhina Ètimu srd.
pisedhía , nf Definitzione
totu su tempus chi unu est pisedhu, giòvono
Sinònimos e contràrios
gioventude,
pisedhidade
Frases
sunt sos ammentos de sa pisedhia chi s'intristant che a mie imbetzendhe ◊ est torra fiorida sa pisedhia, in su coro
Terminologia iscientìfica
vda
Ètimu
srd.
Tradutziones
Frantzesu
jeunesse
Ingresu
youth
Ispagnolu
juventud
Italianu
giovinézza
Tedescu
Jugendalter.
pisedhidàde , nf Definitzione
su tempus de sa vida chi unu est pisedhu, giòvono; sa gente giòvona
Sinònimos e contràrios
gioventude,
pisedhia
Frases
su mundhu at su malu e su bonu, sa betzesa e sa pisedhidade (G.Ruju)◊ at passadu sa pisedhidade sempre istudiendhe
2.
a dies de oe sa pisedhidade est tota a bértula isorta
Terminologia iscientìfica
vda
Ètimu
srd.
Tradutziones
Frantzesu
jeunesse
Ingresu
youth
Ispagnolu
juventud
Italianu
giovinézza,
gioventù
Tedescu
Jugendalter,
Jugend.
pisedhína , nf Definitzione
pipios matucos e piciochedhos
Sinònimos e contràrios
edora,
feduliu,
fegliutina,
fratamaza,
pagina,
pibidhia,
piciocalla,
pitzinnàglia,
ratatúglia,
rustia
/
cdh. pipiàglia,
stidhina
Frases
sa pisedhina li ponzeit fatu comente a su preíderu candho essit a betare s'abbasanta ◊ che assiles nois pisedhina lompiaimis a chimas de sa solzaga ◊ bi at acudidu zente manna e pisedhina ◊ sa piata sentza pisedhina paret beranu sentza rundhinedhas
Ètimu
srd.
Tradutziones
Frantzesu
les enfants
Ingresu
children
Ispagnolu
los niños
Italianu
i bambini
Tedescu
die Kinder.
pisedhòne , nm Definitzione pisedhu mannu, piciocu mannu Sinònimos e contràrios piciocone Frases mi ammento de candho andhaimis a carrascialare, deo minore e tue pisedhone.
pisédhu , nm Definitzione
denti de béciu, de bècia, basoledhu atzudu, genia de erba chi faet a cambu in terra che a su pisucre, o fintzes a in artu, e faet una teghighedha cun d-unu o duos granos che una faighedha atzuda, bona po su bestiàmene e fintzes po sa gente (ma a ndhe papare tropu faet male, est toscosa, difatis pipiu apisedhau = piciochedhu chi tenet neghe a fortza de papare pisedhu); a logos, una calidade de pane pintau a orrosinita e a serros, po is festas
Sinònimos e contràrios
anchíscia,
faisedha,
fravaria,
nasedhu,
písiri,
pisuvà,
tresatzas
Frases
passàt in giru un'ominedhu narendi ca molliat trigu, orxu, fà, cíxiri e pisedhu ◊ su minestroni cun pisedhu dèu a pipia dhu grisai poita sciemu ca portàt facioni
Sambenados e Provèrbios
smb:
Piseddu
Terminologia iscientìfica
lrs, Lathyrus sativus
Ètimu
srd.
Tradutziones
Frantzesu
gesse
Ingresu
chickling
Ispagnolu
almorta
Italianu
cicérchia
Tedescu
Platterbse.
pisédhu 1 , nm Definitzione
pisedhu o pisu de coloru, una genia de erba chi faet a cannàile longu e bogat una teghighedha cun su granu
Sinònimos e contràrios
chérigu,
cogodi
Terminologia iscientìfica
rba, Lathyrus aphaca
Tradutziones
Frantzesu
lathyrus
Ingresu
grass-pea
Ispagnolu
afaca
Italianu
àfaga
Tedescu
Rankenplatterbse.
pisédhu 2 , nm Definitzione una calidade de pisu, fasolu brenti de mòngia, corru de craba o fintzes pisolu faci de ómini Sinònimos e contràrios fasedhu, fasoluniedhu, pisighedhu Terminologia iscientìfica lrs, Vigna unguiculata.
pisédhu 3 , nm, agt Definitzione
su cristianu candho tenet pagos annos: si narat de su piciochedhu (fintzes pipiu no tropu piticu), de su piciocu matucu, de su giòvono, ma fintzes (solu coment'e agt.) de ómine mannu no tropu antzianu (a/c.: candho si chistionat cun àtere, medas o pagos o unu solu, si narat fintzes in fràsias de meravíglia in forma pl.)/ su p. podet èssere: bonu, minore, mannu, bellu, cabosu, malu, abbistu, síncheru, faularzu, atrividu, botosu, paghiosu, arrebbugiu, mauchedhu, e àteru
Sinònimos e contràrios
bibbigorredhu,
pàgiu,
picinnu,
pipiu
/
giòvanu,
minore,
piciocu,
pilocu
| ctr.
béciu,
mannu
Frases
sos pisedhos si daent a su zogu ca no tenent sos pidinos de sos mannos ◊ sos pisedhos minores… a s'asilo! ◊ a pisedhu fit unu rundhellu, ma a mannu at fatu una cambiada!…◊ pisedhos e pudhas imbrutant su logu
2.
no fit betzu meda: fit ancora pisedhu candho est mortu ◊ che tenet prus de setanta annos ma cumparit pisedha meda
3.
pisedhos mios, no bos faghet meraviza, custa cosa?! ◊ pisedhos mios, a ndhe cherides bídere de funtzione, a si che colare a sa resone chentza ndhe àere!…
Sambenados e Provèrbios
smb:
Piseddu
Ètimu
ltn.
pisinnus (cun àteru sufissu)
Tradutziones
Frantzesu
enfant,
jeune garçon
Ingresu
kid,
child
Ispagnolu
niño,
chico
Italianu
bambino,
ragazzino
Tedescu
Kind,
kleiner Junge.
pisédhu 4 , nm: pisellu Definitzione
genia de laore chi assimbígiat unu pagu a su pisu, a tega prus curtza, a granos tundhos e prus piticos, druche de sabore: si papat a friscu
Sinònimos e contràrios
pisu 2,
pisuci,
písulu,
presúrtzisi
Terminologia iscientìfica
lrs, Pisum sativum
Ètimu
itl.
Tradutziones
Frantzesu
petit pois
Ingresu
pea
Ispagnolu
guisante
Italianu
pisèllo
Tedescu
Erbse.
pisedhútzu , agt, nm Definitzione chi est pitichedhu, pisedhu minore, mescamente de carena Frases candho est tucadu za fit pisedhutzu, ma como ch'est mannu ◊ ndhe istupant duas pisedhutzas chin d-una córvula de arga e che la iscràbigant a su muntonarzu Ètimu srd.
piséllu pisédhu 4
pisentínu pisantínu
pisércu , nm Definitzione piciochedhu (f. -a) Sinònimos e contràrios bachianedhu, giòvanu, piciocu 2. cherjo avertire su cumandhante de cussos pisercos de mantènnere a frenu su tazu!…